Tai biến mạch máu não Nguyên Nhân, Giải Pháp, cách phòng bệnh



Tai biến mạch máu não hay đột quỵ não được biết đến là “kẻ giết người thầm lặng” trong xã hội hiện nay. Là một trong ba nguyên nhân gây tử vong hàng đầu thế giới, tai biến mạch máu não trở thành nỗi ám ảnh cho con người đặc biệt là những bệnh nhân cao huyết áp. Theo thống kê tại một số trung tâm tim mạch cho thấy 30% những người ở lứa tuổi 25 – 40 tuổi có nguy cơ bị tai biến mạch máu não. Điều này cho thấy căn bệnh này ngày càng có xu hướng trẻ hoá và không có dấu hiệu dừng lại về tỷ lệ bệnh nhân.

I. TAI BIẾN MẠCH MÁU NÃO – SÁT NHÂN THẦM LẶNG

Không phải ngẫu nhiên mà tai biến mạch máu não lại là một trong ba nguyên nhân gây ra tử vong hàng đầu hiện nay. Theo thống kê năm 2015, mỗi năm Việt Nam có hơn 200.000 người bị tai biến mạch máu não, hơn 50% trong số đó tử vong và 90% số người sống sót sau đột quỵ phải sống chung với các di chứng về thần kinh và vận động.

Tai Biến Mạch Máu Não

Tai Biến Mạch Máu Não

1. Tai biến mạch máu là gì?

Tai biến mạch máu não (hay còn gọi là đột quỵ não) là một hội chứng lâm sàng của hiện tượng đột ngột mất chức năng não cục bộ cấp tính kéo dài trên 24 giờ hoặc gây tử vong trong 24 giờ. Tình trạng não thiếu sót chức năng, bị tổn thương do nguyên nhân mạch máu (thiếu máu não hoặc chảy máu não) gây ra triệu chứng thần kinh khu trú hoặc toàn thể biểu hiện nhanh, không do chấn thương.

Là bệnh lý do tổn thương não đột ngột bởi các mạch máu bị vỡ hoặc tắc nghẽn. Máu không thể mang oxy và chất dinh dưỡng lên nuôi não dẫn đến tình trạng thiếu máu não. Lúc này não sẽ ngừng hoạt động hoặc chết đi trong vài giây đến vài phút. Các phần não khi bị chết thì phần cơ thể tương ứng cũng theo phản xạ ngừng hoạt động. Một vài biểu hiện thường thấy như: liệt nửa người, hôn mê, mất cảm giác, khó nói hoặc không thể nói,… Tai biến mạch máu não gồm 2 loại:

Xuất huyết não: Xảy ra khi máu thoát khỏi thành mạch chảy vào nhu mô não.
Nhồi máu não hoặc thiếu máu não cục bộ (nhũn não): xảy ra khi một nhánh mạch bị tắc nghẽn, tại nhánh đó bị thiếu máu và gây hoại tử.

2. Yếu tố làm tăng nguy cơ bị tai biến mạch máu não?

Tai biến mạch máu não không phải căn bệnh tự nhiên sinh ra, nó là hậu quả kéo theo từ các căn bệnh có sẵn trong cơ thể. Nhiều người xem đây là “kẻ giết người thầm lặng” bởi quá trình ủ bệnh lâu dài nhưng chuyển biến đột ngột, ít triệu chứng lâm sàng. Dưới đây là một vài nguyên nhân chính dẫn đến chứng bệnh tai biến mạch máu não.

tai biến

Nguyên nhân gây nên Tai Biến Mạch Máu Não

Thiếu máu não cục bộ

Xuất huyết não

Xuất huyết khoang dưới nhện

Các nguyên nhân khác

Bên cạnh các nguyên nhân chủ quan thì nguyên nhân khách quan chủ yếu do cơ thể chịu tác động của môi trường, tác nhân xấu do con người áp dụng, chế độ sinh hoạt, dinh dưỡng, chưa hợp lý.

Tai biến mạch máu não theo cách hiểu của y học cổ truyền

Theo y học cổ truyền thì tai biến mạch máu thuộc phạm trù trúng phong. Trong đó trúng phong có 2 dạng là nội phong và ngoại phong. Bệnh tai biến mạch máu não thuộc thể nội phong. Trong đó, thể nội phong lại chia thành 2 chứng là bế chứng và thoát chứng.

Tai biến mạch máu não do trúng nội phong dạng bế chứng là do phong động, đàm nghịch. Biểu hiện của người bệnh khi gặp dạng này sẽ là thần chí hôn mê, người nóng, răng cắn chặt, hai tay nắm chặt, đờm rãi ủng tắc, mạch huyền cấp hay hồng sát. Nếu do phong đởm hoặc nhiệt đởm thì có thể kèm theo dương bế.
Tai biến mạch máu não do trúng nội phong dạng thoát chứng là do chân khí bạo tuyệt. Biểu hiện của người bệnh khi gặp dạng này là vã mồ hôi thành giọt, tay chân lạnh ngắt, mắt nhắm nhưng miệng há, tay xòe duỗi, hơi thở yếu ớt, đại tiểu tiện không tự chủ.​

3. Đối tượng nào có nguy cơ mắc phải tai biến mạch máu não?

Tai biến mạch máu não là căn bệnh không loại trừ bất kì ai bởi rất nhiều yếu tố tiềm ẩn gây bệnh. Đặc biệt hiện nay căn bệnh này ngày một phổ biến và có xu hướng trẻ hoá. Dưới đây là những nhóm người dễ mắc tai biến mạch máu não:

4. Nhận biết dấu hiệu, triệu chứng của tai biến mạch máu não

Là căn bệnh nguy hiểm hàng đầu lại có rất ít triệu chứng lâm sàng trước khi bộc phát nên có nhiều đối tượng bệnh nhân đang khoẻ mạnh mà đột ngột bị tai biến mạch máu não, không kịp hỗ trợ điều trị dẫn đến nguy hiểm tới tính mạng. Dưới đây là một số triệu chứng của tai biến mạch máu não mà bạn nên lưu tâm.

tai biến mạch máu não

Nhận biết Tai Biến Mạch Máu Não

Chảy máu não

Hiện tượng thường gặp là chảy máu não vùng trong do tăng huyết áp ở người cao tuổi (chiếm 75%). Nó là những cơn ù tai, đau đầu đột ngột, đạt cường độ nặng nề từ những phút đầu và kéo dài hàng giờ.

– Ở giai đoạn đầu thường rất đột ngột, bệnh nhân ngã vật, đầu đau như búa bổ và hôn mê nặng. Nhưng cũng có thể giai đoạn đầu bằng cơn đau dữ dội và đỡ dần trong 1-2 giờ. Ba hội chứng nổi bật là hôn mê, liệt nửa người và rối loạn thực vật.

– Nếu bệnh tiến triển có đến khoảng 2/3 bệnh nhân tử vong. Tử vong thường xảy đến từ giờ đầu hoặc cuối tuần đầu. Sau 10 ngày đầu đỡ nguy hiểm hơn nhưng vẫn có thể tử vong vì các biến chứng khác. Về sau có thể tái phát và để lại nhiều di chứng nặng nề.

Chảy máu màng não

Biểu hiện là cơn nhức đầu đột ngột, dữ dội sau đó mất dần ý thức. Với các hội chứng như rối loạn ý thức, rối loạn thần kinh thực vật, hội chứng màng não. Với trường hợp nặng có thể hôn mê, sốt cao, tử vong. Nhiều người bệnh qua khỏi nhưng mắc những di chứng như nhức đầu, rối loạn tâm thần. Bệnh có thể tái phát, và lần sau lúc nào cũng nặng hơn lần trước.

Khối máu tụ trong não

Hay còn gọi là máu tụ tự phát trong não. Người bệnh khi bị máu tụ cần đường giải quyết ngay bằng cách phẫu thuật kịp thời. Triệu chứng là những cơn hôn mê ngắt quãng đến vài ngày rồi tỉnh, rồi lại hôn mê triền miên. Cũng có khi hôn mê sau khi đã liệt nửa người. Khối máu tụ có thể to dần như một khối u.

Nhũn não

Có hai trường hợp là tắc mạch và lấp mạch. Tùy vị trí tổn thương mà có những hội chứng lâm sàng khác nhau. Ở giai đoạn phát bệnh có thể hôn mê vừa hoặc nhẹ, rối loạn thực vậy ở mức trung bình. Nếu qua được giai đoạn cấp tính bệnh sẽ dần phục hồi nhưng để lại di chứng. Phải đề phòng các biến chứng do nằm lâu, có thể là mất lời nói vận động.

5. Biến chứng nguy hiểm từ căn bệnh tai biến mạch máu não

Tai biến mạch máu não qua đi hầu hết đều để lại di chứng. Tùy thuộc vào mức độ bệnh mà người bệnh có thể gặp các di chứng nặng nhẹ khác nhau. Những di chứng này ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống của người bệnh, trở thành áp lực đối với người thân, người chăm sóc. Các di chứng do bệnh tai biến mạch máu naox có thể xảy ra như sau:

Liệt nửa người

Liệt nửa người dẫn đến tàn tật là di chứng nặng nề nhất của tai biến, khiến bệnh nhân khó khăn trong vận động. Người bệnh không thể tự chăm sóc bản thân mà phải phụ thuộc vào người khác. Bên cạnh đó do việc nằm nhiều mà người bệnh có thể gặp thêm các biến chứng như viêm loét da, viêm đường tiết niệu, nhiễm trùng….có thể gây ra tử vong.

Rối loạn nhận thức

Do tế bào não bị tổn thương nên người bệnh hay quên, suy giảm trí nhớ, luôn trong trạng thái không tỉnh táo, lơ mơ…lâu dần bệnh sẽ phát triến thành sa sút trí tuệ, khiến người bệnh không hiểu được lời nói của người khác, mất khả năng nhận biết không gian, thời gian, quên mất khả năng chăm sóc bản thân: tắm giặt, vệ sinh cá nhân…mọi sinh hoạt đều phải dựa vào người khác.

Rối loạn ngôn ngữ

Sau cơn tai biến, bệnh nhân có thể gặp tổn thương dẫn đến rối loạn ngôn ngữ. Trong trường hợp này, người bệnh khó biểu đạt được suy nghĩ thành lời nói, nói ngọng, nói lắp, âm điệu và ngữ điệu biến đổi. Người bệnh dễ bị cô lập, khó hòa nhập với cộng đồng, từ đó có thể bị trầm cảm.

Rối loạn thị giác

Bệnh nhân tai biến có thể bị rối loạn thị giác, khiến cho mắt nhìn mờ một bên hoặc cả hai bên. Nặng hơn, người bệnh có thể mù một phần hoặc toàn bộ, mắt thâm quầng, đau mắt.

Rối loạn cơ tròn

Khi có biểu hiện rối loạn cơ tròn, người bệnh sẽ xuất hiện các triệu chứng tiểu khó, bí tiểu, đại tiểu tiện không tự chủ, đại tiện bí….ảnh hưởng đến quá trình chăm sóc người bệnh..

Những biến chứng nguy hiểm sau tai biến mạch máu não đều ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, tinh thần và phí tổn tài chính cho người bệnh, gia đình và xã hội. Vì vậy các phương pháp điều trị tai biến mạch máu não cần phải tiến hành ngay từ đầu thì người bệnh mới có khả năng phục hồi bệnh, tiết kiệm chi phí.

II. PHÂN BIỆT NHỒI MÁU NÃO VÀ XUẤT HUYẾT NÃO?

Hầu hết người bệnh khi bị đau đầu, choáng váng, mất thăng bằng, mất ý thức,… đều cho rằng mình đang bị tai biến mạch máu não sau đó tự hỗ trợ điều trị hoặc hỗ trợ điều trị không đúng cách khiến bệnh không thể giảm đi mà còn ngày càng trầm trọng. Đặc tính tiêu biểu của tai biến mạch máu não là khởi đầu đột ngột và tiến triển nhanh đến nặng. Vậy làm thế nào để phân biệt xuất huyết não và nhồi máu não?

Trên đây, là một số dấu hiệu để phân nhồi máu não và xuất huyết não. Tuy nhiên, một số trường hợp lâm sàng khó phân biệt được, cần chụp CT – Scanner hoặc MRI.tai biến mạch máu não

III. CÁCH XỬ LÝ VỚI BỆNH TAI BIẾN MẠCH MÁU NÃO

Mặc dù đã có nhiều nghiên cứu, điều tra nhưng đến nay trên thế giới vẫn chưa có phương pháp nào được công nhận có hiệu quả chắc chắn với căn bệnh tai biến mạch máu não. Vì thế cần có cách xử lý và phòng bệnh kịp thời.

tai bến mạch máu não

Cách xử lý Tai Biến Mạch Máu Não

1. Cách sơ cứu, cấp cứu khi gặp người bệnh

Hệ thần kinh não bộ của người bệnh tai biến mạch máu não có thể bị tàn phá nhanh chóng khi không kịp thời có cách xử lý. Cách xử lý ban đầu khi phát hiện người bị tai biến mạch máu não :

Điều cần thiết để bạn nhận biết và cần có cách xử ký kịp thời, sử dụng tất cả các kỹ thuật hồi sức cấp cứu và phục hồi chức năng. Ngay cả khi bệnh đã qua cơn nguy kịch vẫn phải tiếp tục hồi phục chức năng để hạn chế di chứng. Cân nhắc khi có hiện tượng dị dạng mạch máu bị vỡ và khối máu tụ ở não. Cần phối hợp thêm các phương pháp vật lý trị liệu, y học cổ truyền như châm cứu, liệu pháp phản xạ thần kinh để phục hồi di chứng.

2. Hỗ trợ dự phòng bệnh tai biến mạch máu não

Dự phòng cấp 1: Nhằm tránh mắc bệnh tai biến mạch máu não

Cần hỗ trợ điều trị và phòng tránh các bệnh gây tai biến như tăng huyết áp, xơ vữa động mạch, tránh căng thẳng thần kinh, không dùng chất kích thích như bia rượu, thuốc lá,… cần khám tại các cơ sở y tế khi có các triệu chứng đau đầu, chóng mặt, khó ở, mệt mỏi,… để được phát hiện và hỗ trợ điều trị kịp thời.

Dự phòng cấp 2: Nhằm tránh tái phát bệnh tai biến mạch máu não

Cần chú ý hỗ trợ điều trị để phòng ngừa bệnh tái phát. Không làm những công việc nặng nề, quá sức, không ăn nhiều chất béo, chất ngọt, không ăn quá mặn, ăn nhiều hoa quả, hỗ trợ điều trị các bệnh như cao huyết áp, đái tháo đường, bệnh tim mạch,… Tăng cường vận động tại nhà và vật lý trị liệu. Sử dụng thuốc theo đơn và theo chỉ định của bác sĩ, tái khám theo hẹn. Cần chú trọng xứ lý và phòng bệnh cũng như tái phát bệnh để tránh những trường hợp nguy hiểm có thể xảy ra.

IV. GIẢI PHÁP ĐIỀU TRỊ HIỆU QUẢ CHO BỆNH NHÂN TAI BIẾN

Để cơ thể luôn khoẻ mạnh, ổn định, hạn chế nguy cơ gặp phải tai biến mạch máu não thì người tiêu dùng cần chú ý đến chế độ dinh dưỡng, sinh hoạt, vận động ngoài ra, có thể áp dụng các giải pháp dưới đây

1. Sử dụng dược phẩm bảo vệ hệ thần kinh và mạch máu

Huyết khối là nguyên nhân chính gây ra tai biến mạch máu não. Bởi vậy nên sử dụng các thuốc chống huyết khối, có hiệu quả ngăn ngừa hình thành máu đông. Nhưng nếu sử dụng nhiều dễ gây nhiều biến chứng nguy hiểm như chảy máu, xuất huyết dạ dày – tá tràng. Đồng thời người bệnh không được tự ý sử dụng mà cần chú ý lắng nghe tư vấn của bác sĩ và các chuyên gia.

2. Sử dụng các sản phẩm Đông y hỗ trợ, kích thích phục hồi các tế bào não đang trong giai đoạn hấp hối

Sự kết hợp kỳ diệu của các phương pháp Đông y làm nên sự tương tác, hỗ trợ lẫn nhau trong việc hỗ trợ điều trị bệnh tai biến mạch máu não. Khi hỗ trợ điều trị hoặc phục hồi di chứng tai biến mạch máu não, cần phải chú ý một số yếu tố dưới đây:

tai biến mạch máu não

Các dược liệu giúp giảm nhanh các triệu chứng tai biến mạch máu não

Thực hiện giảm nhanh những triệu chứng mà tai biến mạch máu não gây ra

Theo Đông y, Ngưu hoàng, uất kim, hoàng liên, hoàng cầm, mai phiến, xạ hương…có tác dụng giảm nhanh các triệu chứng tai biến mạch máu não như an thần, kích thích thần kinh trung ương, giảm tắc nghẽn động mạch do máu đông… Người bệnh có thể tìm kiếm và sử dụng những thành phần này theo đúng tỷ lệ mà bác sĩ kê đơn. Ngoài ra, để tiết kiệm thời gian và chi phí thì hoàn toàn có thể sử dụng an cung trúc hoàn, đây là bài thuốc được tổng hợp từ các dược liệu trên theo tỷ lệ và công thức bào chế chính xác sử dụng cho kết quả phục hồi rất tốt.

Ngoài ra, Bồ hoàng là phấn hoa sấy hay phơi khô của cây Hương bồ, Hương bồ thảo (cỏ nến) có tác dụng thông kinh mạch, khắc phục băng huyết không cầm, chủ lợi huyết, hỗ trợ trị niệu huyết, thủy lợi đạo.

Hỗ trợ phòng nguy cơ tái phát tai biến mạch máu não

Xử lý nguyên nhân thiếu máu cũng như bảo vệ tế bào thần kinh sau khi đã bị tai biến mạch máu não là vô cùng quan trọng để giúp bệnh nhân có thể phòng ngừa nguy cơ tái phát và phục hồi nhanh hơn. Củ hoài sơn có tác dụng hỗ trợ trị đau lưng, bổ hư lao, làm mạnh ngũ tạng, cường âm,…Gừng là dược liệu tự nhiên có tính ấm, vị cay có tác dụng tán hàn, long đờm, hỗ trợ trị phong hàn, kích thích tiêu hóa.

Tăng cường sự hoạt huyết từ máu lên não và các cơ quan khác

Đương quy là thảo dược có vị cay, ấm, ngọt, có tác dụng bổ máu, hoạt huyết, tán hàn, trừ phong thấp, giải kinh phong. Ngoài ra, mạch môn còn có tác dụng bổ dung âm, tốt cho tim mạch… được dùng để kích thích sự tăng cường tuần hoàn máu, rất tốt cho bệnh nhân bị tai biến mạch máu não hoặc có nguy cơ mắc bệnh này.

Vì thế, nếu dùng các sản phẩm Đông y có chứa những thành phần này như An cung trúc hoàn sẽ giúp giảm thiểu tối đa di chứng do tai biến mạch máu não gây ra. Là giải pháp hiệu quả để hạn chế tỉ lệ tử vong và mức độ nặng nề của những di chứng sau tai biến. Nên kết hợp liệu pháp này cùng các phương pháp hỗ trợ điều trị thông thường để đạt được hiệu quả cao nhất.

tai biến mạch máu não

Đương quy, mạch môn giúp hoạt huyết, bổ máu

3. Các bài thuốc dân gian dành cho người tai biến mạch máu não

Bài 1: Địa long phơi khô, lá rau ngót phơi khô sao vàng, cho cùng đậu đen và sắc lấy 2 chén nước, cho người bị tai biến uống 2 lần/ngày, uống liên tục trong 3 tháng.

Bài 2: Lấy kỷ từ và mạch môn đông mỗi loại 30g rồi sắc lấy nước để uống trong cả ngày thay nước bình thường, giúp cải thiện chứng đau đầu, tăng huyết áp, hoa mắt chóng mặt do trúng phong. Không dùng cho người rối loạn tiêu hóa, thuộc chứng hư hàn.

Bài 3: Dùng 50g mỗi loại gồm trai và sò (hàu), thêm 100g gạo tẻ và nấu thành cháo, chia làm 2 lần ăn trong ngày. Hiệu quả với chứng tăng huyết áp tai biến, nhức đầu chóng mặt, gan dương thịnh. Không dùng cho người mắc chứng hư hàn.

Bài 4: Cánh hoa cúc phơi khô, tán bột. Mỗi lần dùng lấy 15g bột hoa cúc hòa cùng cháo nóng, ăn vào 2 bữa sáng và chiều. Những người cao tuổi, tỳ hư, đái đường không nên dùng.

Bài 5: 2 thìa Vừng (mè) đen rang chín hòa với nước sôi cùng ít đường trắng, khuấy đều và uống.

Các bài thuốc dân gian này chỉ mang tác dụng hỗ trợ điều trị và hiệu quả với người bệnh tai biến mạch máu não ở dạng nhẹ. Để khắc phục tai biến mạch máu não thì người bệnh cần các liệu pháp Tây y, Đông y hiệu quả hơn. Với bất kì phương pháp nào thì người bệnh cũng cần tuân thủ chế độ tập luyện, ăn uống, sinh hoạt khoa học thì bệnh tình mới có thể tiến triển tốt đẹp.

V. CHẾ ĐỘ SINH HOẠT CHO NGƯỜI BỊ BỆNH TAI BIẾN

1. Chế độ ăn uống

Thực đơn cho người bệnh tai biến cần bổ sung đầy đủ các dưỡng chất như protein, chất béo và carbonhydrate trong thực phẩm như:

2. Chế độ nghỉ ngơi và tập luyện

Xây dựng một chế độ nghỉ ngơi, tập luyện khoa học sẽ giúp phòng tránh được nhiều bệnh, bảo vệ sức khỏe. Đồng thời với người bệnh thì sẽ giúp cho khả năng phục hồi bệnh nhanh hơn, giảm thiểu những di chứng để lại do tai biến mạch máu não. Dưới đây là một vài gợi ý hữu ích khi cho bạn nếu muốn xây dựng một chế độ sinh hoạt khoa học:

Trên đây là một số thông tin về tai biến mạch máu não và tổng hợp các giải pháp để cải thiện tình trạng bệnh lý, khắc phục biến chứng do căn bệnh này gây ra. Việc hỗ trợ phục hồi, dự phòng tai biến mạch máu não không phải là việc một sớm một chiều vì thế người bệnh, người có nguy cơ mắc bệnh cần chú ý đến chế độ dinh dưỡng, sinh hoạt cũng như áp dụng dược phẩm, thực phẩm chức năng một cách khoa học.

Liên hệ tư vấn: Lương y Nguyễn Quý Thanh – hotline 0971818929

Xem thêm: Bài viết nên đọc trước khi mua An Cung Trúc Hoàn để sử dụng

Tai biến mạch máu não Nguyên Nhân, Giải Pháp, cách phòng bệnh
5 (100%) 2 vote[s]
Điều trị tai biến mạch máu não - Tags: , ,